طالبان ادعا کوي چې په کابل کې جرمونه ۹۰ سلنه کم شوي؛ شواهد دا ادعا نه تاییدوي

ادعا

د طالبانو لوړپوړو چارواکو په وار وار ویلي چې د دوی له واکمنېدو وروسته په کابل کې جرمونه تر ۹۰ سلنې پورې کم شوي دي. دا شمېره په رسمي اعلامیو، له دولتي رسنیو سره په مرکو او بهرنیو پلاوو ته په وړاندې شویو راپورونو کې کارول شوې ده.

شواهد څه ښيي؟

د روغتونونو معلومات: د کابل لوی روغتونونه لا هم د وسله والو غلاوو، وهلو ټکولو او کورني تاوتریخوالي له امله ټپیان مني، چې دا د ۹۰ سلنه کمښت ښکارندويي نه کوي. د ایمرجنسي (Emergency) په نوم د ایټالیايي ټراما روغتون په خپلو وروستیو عامه معلوماتو کې ویلي چې د تاوتریخوالي له امله د ټپیانو شمېر د جګړې د وخت په پرتله کم شوی، خو لا هم د پام وړ دی.

د اوسېدونکو څرګندونې: د «الخبیر» لخوا د کابل په شپږو ناحیو کې له اوسېدونکو سره ترسره شوې مرکې یو بل انځور وړاندې کوي. که څه هم لوی امنیتي پېښې لکه د موټر بم چاودنې او پیچلي بریدونه تر ډېره درېدلي، خو کوچني جرمونه، وسله والې غلاوې او د وسله والو کسانو لخوا اخاذي (چې ځینې اوسېدونکي یې له طالبانو سره تړلي بولي) لا هم دوام لري.

د نیونو ریکارډونه: د طالبانو د کورنیو چارو وزارت په خپله په تېرو څو میاشتو کې په کابل کې د غلا، وسله والو غلاوو او نشه یي توکو په تور د سلګونو کسانو د نیولو خبر ورکړی دی. که جرمونه ۹۰ سلنه کم شوي وای، نو د دې شمېرو توجیه کول به ستونزمن وو.

ورک سیاق

دا ادعا د پخواني حکومت د وروستیو کلونو له وضعیت سره په پرتله ولاړه ده؛ هغه دوره چې د طالبانو د پوځي کمپاین له امله په کې خورا ناامني وه. د هغه وخت د معیار په توګه کارول، د اوسني وضعیت ښه والی مبالغه ښيي.

د طالبانو تر واک لاندې افغانستان کې د جرمونو د ثبت لپاره کوم خپلواک او سیستماتیک میکانیزم نشته. د ۹۰ سلنې شمېره داسې نه ښکاري چې پر کومې خپرې شوې مېتودولوژۍ، ډیټاسیټ یا مشخصې مودې ولاړه وي.

پایله

نه تاییدېږي. که څه هم د تاوتریخوالي ځینې ډولونه، په ځانګړې توګه په پلازمېنه کې لوی ترهګریز بریدونه کم شوي، خو د جرمونو د ۹۰ سلنه کمښت ادعا د موجودو شواهدو له مخې نه تاییدېږي او داسې یوې دورې ته په اشارې ولاړه ده چې د طالبانو د خپلې وسله والې مبارزې له امله ګډوډه وه.